سرپرست اداره کل پیشگیری ستاد مبارزه با موادمخدر با تأکید بر نقش خانواده در پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی گفت: کنترل‌گری افراطی والدین نه‌تنها راهکار پیشگیری از اعتیاد نیست، بلکه می‌تواند آسیب‌پذیری فرزندان را افزایش دهد؛ از این رو خانواده‌ها باید با ایجاد رابطه‌ای صمیمی و امن و افزایش آگاهی، زمینه تقویت تاب‌آوری و مهارت‌های مقابله‌ای فرزندان را فراهم کنند.
به گزارش پایگاه خبری تیتر شما ، مجید قربانی، سرپرست اداره کل پیشگیری ستاد مبارزه با موادمخدر، خانواده را نخستین و مهم‌ترین محیط پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی دانست و اظهار کرد: عوامل فردی، خانوادگی، اجتماعی، محیطی و در سال‌های اخیر عوامل مرتبط با فضای دیجیتال می‌توانند در گرایش افراد به مصرف مواد نقش داشته باشند و هر یک از این عوامل ممکن است نقش خطر یا محافظت‌کننده داشته باشند.
او افزود: در حوزه عوامل فردی، رفتارهای تکانشی و ضعف در تنظیم هیجانات می‌تواند فرد را در معرض خطر قرار دهد. فردی که توانایی مدیریت خشم، ترس، تنفر یا حتی شادی خود را ندارد، ممکن است برای آرام‌سازی خود به مصرف یک ماده روی بیاورد.
تاب‌آوری؛ یکی از مهم‌ترین عوامل محافظت‌کننده
این روانشناس، تاب‌آوری را یکی از مهم‌ترین عوامل محافظت‌کننده در برابر آسیب‌ها عنوان کرد و گفت: تاب‌آوری تنها یک ویژگی فردی نیست و خانواده، جامعه و فرهنگ نیز باید از این ویژگی برخوردار باشند تا افراد بتوانند پیش از روی آوردن به رفتارهای پرخطر، مشکلات خود را مدیریت کنند.
قربانی همچنین با اشاره به تأثیر تعارضات خانوادگی بر وضعیت روانی و رفتاری کودکان و نوجوانان ادامه داد: میان تنش‌های خانوادگی، تعارضات میان زن و شوهر و اختلاف والدین درباره شیوه تربیت فرزند با وضعیت روانی و رفتاری کودکان و نوجوانان ارتباط وجود دارد.
او تأکید کرد: وقتی فضای خانه امن، گرم و صمیمی نباشد و به محیطی کنترل‌گرانه تبدیل شود، آسیب‌پذیری فرزند افزایش پیدا می‌کند.
آگاهی خانواده‌ها باید متناسب با آسیب‌های نوپدید افزایش یابد
سرپرست اداره کل پیشگیری ستاد مبارزه با موادمخدر با بیان اینکه خانواده‌ها باید علاوه بر مواد شناخته‌شده، درباره مواد و آسیب‌های نوپدید نیز آگاهی داشته باشند، اظهار کرد: مواد را می‌توان به‌طور کلی در گروه‌هایی مانند مواد سستی‌آور، محرک و توهم‌زا دسته‌بندی کرد و در سال‌های اخیر نیز مواد شیمیایی جدید با ترکیبات و نام‌های مختلف در حال ظهور هستند.
او افزود: نگرانی درباره اعتیاد امروز تنها به مواد مخدر سنتی محدود نمی‌شود و فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی نیز به یکی از عوامل مهم در حوزه پیشگیری تبدیل شده‌اند؛ بنابراین آگاهی خانواده‌ها باید متناسب با شرایط روز افزایش پیدا کند.
والدین نباید با هر رفتار مشکوک فرزند را قضاوت کنند
قربانی در پاسخ به این پرسش که والدین در صورت مشاهده رفتارهای مشکوک در فرزند خود چه اقدامی باید انجام دهند، گفت: خانواده‌ها نباید با مشاهده هر رفتار مشکوک، فرزند خود را قضاوت یا برچسب‌گذاری کنند، بلکه بهتر است از افراد متخصص مشاوره بگیرند و اطلاعات خود را متناسب با شرایط روز افزایش دهند.
او با تأکید بر ضرورت حضور والدین در کنار فرزندان ادامه داد: والدین باید مانند یک سایه در کنار فرزندان خود حضور داشته باشند، اما این حضور به معنای مداخله مستقیم، اضطراب‌آلود و کنترل‌گرانه در همه امور نیست.
به گفته سرپرست اداره کل پیشگیری ستاد مبارزه با موادمخدر، آگاهی والدین و ایجاد ارتباط سازنده با فرزندان می‌تواند تا حد زیادی از بروز مشکلات پیشگیری کند.
پیشگیری از اعتیاد فقط وظیفه خانواده نیست
قربانی با تأکید بر ضرورت اجرای برنامه‌های پیشگیرانه در همه محیط‌های زندگی افراد اظهار کرد: مدرسه، دانشگاه، محیط کار، خانواده و سایر محیط‌های اجتماعی باید در مسیر سلامت حرکت کنند و همه سطوح پیشگیری مورد توجه قرار گیرد.
او پیشگیری را مقدمه درمان و کم‌هزینه‌تر و اثربخش‌تر دانست و گفت: نمی‌توان مسئولیت پیشگیری از اعتیاد را تنها بر عهده خانواده گذاشت.
سرپرست اداره کل پیشگیری ستاد مبارزه با موادمخدر خاطرنشان کرد: خانواده توانمند باید سبک‌های صحیح فرزندپروری، مهارت‌های زندگی و مدیریت تعارض را بیاموزد و از سلامت روان برخوردار باشد و در مرحله بعد نیز مدرسه، دانشگاه، محیط کار و سایر نهادهای اجتماعی باید در کنار خانواده قرار گیرند.
ضرورت عزم ملی برای پیشگیری از مصرف مواد
قربانی با تأکید بر ضرورت شکل‌گیری نظام یکپارچه پیشگیری از اعتیاد گفت: همه دستگاه‌ها و نهادهای مسئول باید با یک عزم ملی و بر اساس شاخص‌های مشخص، برای پیشگیری از مصرف مواد در سراسر کشور همکاری کنند.
او در پایان با اشاره به اهمیت آموزش مهارت «نه گفتن» به کودکان و نوجوانان اظهار کرد: یکی از مهارت‌های مهمی که والدین باید به فرزندان خود آموزش دهند، توانایی نه گفتن در موقعیت‌های مختلف است.
به گفته او، نوجوان باید بداند در برابر پیشنهادهای نامناسب دوستان، همکلاسی‌ها یا دیگر افرادی که با آنها ارتباط دارد، در مواقع لازم بتواند قاطعانه «نه» بگوید.
